Je eerste kennismaking met een kandidaat verloopt via een taalmodel. Jij luistert niet mee, jij stuurt niet bij, en toch valt daar het oordeel.
Nieuw onderzoek van PerceptionX (mei 2026, 306 werkzoekenden in zeven landen) laat zien hoe ver dit al is. Van de werkzoekenden die AI gebruiken, onderzoekt 96 procent werkgevers met tools als ChatGPT, Gemini en Claude. 74 procent doet dat standaard, bij elke serieuze stap.
Dus voordat iemand je vacature opent, voordat iemand je werkenbij-site ziet, heeft die persoon jouw bedrijf al besproken met een model.
En dat model heeft een mening.
82 procent van de ondervraagden zegt dat AI hun beeld van een bedrijf heeft veranderd. Het gesprek met de machine doet nu wat vroeger jouw recruiter, jouw campagne en jouw referrals deden.
Het model heeft een mening en die klopt niet altijd
Hier wordt het ongemakkelijk. 58 procent betrapte AI op onjuiste informatie over een werkgever. Verkeerd salaris, verouderde cultuur, een reorganisatie die drie jaar oud is, een fusie die nooit is doorgegaan. Het model vult de gaten, en het vult ze vaak fout.
Wat ontbreekt, wordt ingevuld. Wat onduidelijk is, wordt vereenvoudigd. En wat nergens staat, bestaat niet.
Zo werkt een taalmodel. Het zoekt het meest waarschijnlijke antwoord, niet het juiste. Het leest wat over jou geschreven staat, het weegt de bronnen die het vertrouwt, en het maakt een samenvatting. Lever jij die bronnen niet, dan doet iemand anders het: een oud Glassdoor-draadje, een forumpost uit 2022, een concurrent die zijn verhaal beter op orde heeft.
Waar kandidaten het model op bevragen
Het onderzoek laat ook zien waar kandidaten naar vragen. Salaris (53 procent), doorgroei (52 procent), de sollicitatie-ervaring zelf (51 procent). Precies de onderwerpen waar jouw officiële communicatie meestal vaag over blijft. Het model blijft niet vaag. Het geeft een antwoord, met of zonder jouw input.
Neem een kandidaat die twijfelt tussen twee werkgevers. Ze vraagt ChatGPT welke van de twee beter past bij iemand met haar ervaring. Het model noemt jouw concurrent, met een reden, en jou niet. Die kandidaat solliciteert nooit, belt nooit, laat nooit weten dat ze langs is geweest. Je verliest iemand die je nooit hebt gezien.
ChatGPT draagt dit gedrag. 89 procent van de AI-gebruikende werkzoekenden pakt dat als eerste. In India en Brazilië loopt Gemini gelijk op. Google AI Overviews staat op 27 procent en groeit met elke maand dat de zoekpagina meer AI en minder blauwe links wordt.
Vergelijk dat met waar het employer branding-budget naartoe gaat. Naar de werkenbij-site die niemand als eerste bezoekt. Naar de campagne die het model niet leest. Naar de mooie video die in geen enkel antwoord terechtkomt.
Twee soorten werkgevers blijven over. De werkgever die het model kan citeren, met heldere, consistente, controleerbare informatie. En de werkgever die het model moet raden, met verspreide signalen en verouderde bronnen. De eerste komt in het gesprek voor. De tweede bestaat daar niet.
Dit is geen SEO 2.0.
Bij SEO wil je een klik. Bij een taalmodel wil je het antwoord zijn. Google stuurt de kandidaat naar jouw pagina; ChatGPT vat jou samen en de kandidaat leest jouw pagina nooit. Dat vraagt om andere keuzes over hoe je informatie schrijft, structureert en verspreidt.
Wat werkt, is minder ingewikkeld dan het klinkt.
Zorg dat de basisfeiten over je werkgeverschap op één plek kloppen en overal hetzelfde zijn: wat je doet, hoe je werkt, wat je biedt, hoe de sollicitatie loopt. Modellen vertrouwen consistentie. Drie versies van hetzelfde verhaal is drie keer twijfel.
Schrijf die informatie zo dat een model het kan overnemen. Korte, feitelijke passages die een direct antwoord geven op een directe vraag. Marketingtaal die mooi oogt en niets zegt, daar kan een model niets mee.
Wees aanwezig op de plekken waar het model zijn bronnen haalt. Je eigen site, en net zo goed de externe bronnen die AI vertrouwt wanneer het over werkgevers praat.
En meet wat er over je gezegd wordt. Stel de vraag die een kandidaat ook stelt: “Ik heb 4 jaar ervaring als [functie]. Welke werkgevers in [regio]passen bij mij, en waarom?”
Draai die vraag tien keer, met kleine variaties, in ChatGPT, Gemini en Perplexity. Wat het model steeds herhaalt, is jouw echte reputatie in AI. Het antwoord is vaak schrikken, en het is het eerste eerlijke signaal dat je in maanden krijgt.
De verschuiving zit niet in de verre toekomst. 65 procent van de ondervraagden verwacht binnen twaalf maanden nog meer op AI te leunen. 77 procent zou het zoeken zelfs aan een AI-agent overlaten. De kandidaat van volgend jaar praat minder met jou en meer met een model dat namens jou praat.
Je kunt daar boos over worden. Je kunt vinden dat het zo’n vaart niet loopt. Of je kunt zorgen dat het model klopt wanneer het over jou praat.
Het gesprek over jouw bedrijf wordt al gevoerd. De enige vraag is of jij erin voorkomt.
Mijn naam is Bryan Peereboom, oprichter van AI Rebels. Wij maken werkgevers zichtbaar in taalmodellen.